മലനിരകളെ തഴുകിയെത്തിയ കാറ്റിന് പൈൻമരങ്ങളുടെയും നനഞ്ഞ മണ്ണിന്റെയും മണമായിരുന്നു. മൂവാറ്റുപുഴ - കോതമംഗലം ബസ്സിന്റെ അരികിലെ സീറ്റിലിരുന്ന് തന്റെ നാടിന്റെ കാഴ്ചകൾ കൺകുളിർക്കെ കാണുകയായിരുന്നു വേണു മാഷ്.
ഇടമലയാർ കവലയിൽ ബസ്സ് നിന്നപ്പോൾ, റിട്ടയേർഡ് പ്രൊഫസർ വേണുഗോപാൽ ഊന്നുവടിയിൽ ഊന്നിക്കൊണ്ട് താഴെയിറങ്ങി. ഡൽഹിയിലെ പ്രൊഫസർഷിപ്പിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച്, നഗരത്തിന്റെ തിരക്കുകളിൽ നിന്നൊഴിഞ്ഞ് തന്റെ ജന്മനാടായ ഇടമലയാറിലെ 'ചോലയ്ക്കൽ' തറവാട്ടിലേക്ക് ഇരുപത് വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം തനിയെ തിരികെ വരികയാണദ്ദേഹം. കയ്യിലൊരു ചെറിയ ട്രാവലിംഗ് ബാഗും, ആരും കാണാതെ മനസ്സിൽ സൂക്ഷിക്കുന്ന കുറേ ഓർമ്മകളും മാത്രം.
വേണുവിന്റെ ഏക മകൾ അമൃത ബാംഗ്ലൂരിൽ പ്രമുഖ ഐ.ടി കമ്പനിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയാണ്. നഗരത്തിന്റെ തിരക്കുകളിലും വർണ്ണങ്ങളിലും ആധുനിക ജീവിതത്തിലും ജീവിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവൾ.
"അച്ഛാ, അവിടെ തനിയെ പോയി കിടന്ന് കഷ്ടപ്പെടണോ? എന്റെ കൂടെ ബാംഗ്ലൂരിലേക്ക് പോര്. ഇവിടെ ഒരു ഫ്ലാറ്റ് എടുക്കാം" മാഷ് നാട്ടിലേക്ക് തിരിക്കും മുൻപ് അവൾ വിളിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ മാഷ് അതിലത്ര താല്പര്യം കാണിച്ചില്ല. അതിലപ്പുറം അവൾ നിർബന്ധിച്ചതുമില്ല. കാരണം അച്ഛന് നഗരത്തിന്റെ തിരക്കുകൾ ഇഷ്ടമല്ലെന്ന് അവൾക്ക് അറിയാമായിരുന്നു. മാത്രമല്ല, അച്ഛൻ കൂടെ വന്നാൽ തന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യവും തിരക്കുകളും തടസ്സപ്പെടുമോ എന്നൊരു നേരിയ ഭയം അവളുടെ ഉള്ളിലുമുണ്ടായിരുന്നു.
ബസ്സിറങ്ങി വേണു മാഷ് തന്റെ പഴയ വീടിന്റെ വഴിയേ നടന്നു. പഴയ ഗ്രാമമല്ല ഇന്ന് അത്. വയലുകൾ പകുതിയും കോൺക്രീറ്റ് കെട്ടിടങ്ങൾക്ക് വഴിമാറിയിരിക്കുന്നു. പഴയ ചായക്കടയുടെ സ്ഥാനത്ത് മിന്നിത്തിളങ്ങുന്ന ഒരു സൂപ്പർമാർക്കറ്റ് ഉയർന്നുനിൽക്കുന്നു. എങ്കിലും, കാറ്റിന് ഇപ്പോഴും മണ്ണിലെ പച്ചപ്പിന്റെയും, ചെമ്പകപ്പൂക്കളുടെയും ആ പഴയ മണമുണ്ടായിരുന്നു.
ഇരുപത് വർഷങ്ങളായി ചോലയ്ക്കൽ തറവാട് ആരും നോക്കാനില്ലാതെ അടഞ്ഞു കിടക്കുകയായിരുന്നു. വേലിക്കെട്ടുകൾ തകർന്നിരുന്നു. മുറ്റത്തും വീടിന്റെ വശങ്ങളിലുമായി പായലും കാട്ടുചെടികളും പടർന്നുപിടിച്ചിരുന്നു. എങ്കിലും മുറ്റത്തിന്റെ അതിരിൽ, ഇടവഴിയോട് ചേർന്ന് ഒരു വൻവൃക്ഷം പോലെ പടർന്നുപന്തലിച്ചു നിൽക്കുന്ന ആ മാവ് ഇപ്പോഴുമുണ്ട്. 'കസ്തൂരിമാവ്'. അമൃത ജനിച്ച വർഷം, മരിച്ചുപോയ ഭാര്യ ഗായത്രിയോടൊപ്പം വേണു നട്ടുവളർത്തിയ മരമാണത്.
വീടും പരിസരവും വൃത്തിയാക്കാനും വേണുവിന് ഭക്ഷണം ഉണ്ടാക്കിക്കൊടുക്കാനും ഏറ്റിരുന്നത് മാധവിയമ്മയായിരുന്നു. വേണുവിന്റെ മരിച്ചുപോയ ഭാര്യ ഗായത്രിയുടെ അടുത്ത കൂട്ടുകാരി. മാധവിയമ്മ വീടും പുരയിടവും അടിച്ചുവാരി വൃത്തിയാക്കി, വേണു മാഷിന് ഭക്ഷണവും കൊണ്ടുവന്നു. ഒപ്പം അവരുടെ മകനുണ്ട്, ജീവൻ. ഇരുപത്തിയൊന്ന് വയസ്സുള്ള ആ ചെറുപ്പക്കാരന് ചെറുപ്പത്തിലുണ്ടായ ഒരസുഖം കാരണം ഒരു കാലിന് നല്ല സ്വാധീനക്കുറവുണ്ട്. സംസാരിക്കാൻ മടിയുള്ള, ചെറിയ കണ്ണുകളുള്ള പയ്യൻ. പക്ഷേ, അവന്റെ ഉള്ളിൽ വരകളുടെയും നിറങ്ങളുടെയും വലിയൊരു ലോകമുണ്ടായിരുന്നു.
മകളുടെ അകൽച്ച നൽകിയ ശൂന്യതയിൽ വേണു തറവാട്ടിലിരുന്ന് തന്റെ പുസ്തകത്തിന്റെ എഴുത്തുമായി ദിനങ്ങൾ തള്ളിനീക്കി. പലപ്പോഴും മാധവിയമ്മയോടൊപ്പം ജീവനും അവിടെ വരുമായിരുന്നു. അവൻ മാഷ് നട്ടുവളർത്തിയ ചെടികളെ നോക്കിയും, പൂമുഖത്തിരുന്ന് തന്റെ ഡ്രോയിംഗ് ബുക്കിൽ കളറുകൾ പകർത്തിയും സമയം കളഞ്ഞു.
വേണു മാഷ് ആ പയ്യന്റെ ചിത്രങ്ങൾ കണ്ടു. അപാരമായ കഴിവ്! വരകളിൽ ഒളിച്ചിരിക്കുന്ന പ്രതിഭയെ അദ്ദേഹം തൊട്ടറിഞ്ഞു. അവൻ വരച്ച ചിത്രങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ വിവരണങ്ങൾ തന്റെ പുസ്തകത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ മാഷ് തീരുമാനിച്ചു. അവനെ നിരന്തരം പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.
ദിവസങ്ങൾ കടന്നു പോയി. അങ്ങനെയിരിക്കെ, കർക്കിടകത്തിലെ കനത്ത മഴ പെയ്തൊഴിഞ്ഞ ഒരു രാത്രി... അപ്രതീക്ഷിതമായി, പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് ശേഷം ഇടമലയാർ കരകവിഞ്ഞൊഴുകി. കനാലുകൾ വഴി വെള്ളം വേണുവിന്റെ വീടിന്റെ മുറ്റത്തേക്കും കയറിവന്നു.
കനത്ത പനിയും ശ്വാസംമുട്ടലും കാരണം മുറിക്കുള്ളിൽ വിറച്ചു വീണുപോയ വേണു മാഷിന് എഴുന്നേൽക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. ഫോൺ ഡെഡ് ആയി, കറന്റും പോയി. സഹായിക്കാൻ അവിടെ ആരും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
അപ്പോഴാണ് ആ രാത്രിയിലെ ഇരുട്ടിനെയും പ്രളയജലത്തെയും വകവെക്കാതെ ഒരാൾ അവിടെയെത്തിയത്! അത് ജീവനായിരുന്നു! തൻ്റെ തളർന്ന കാലും വെച്ച്, മുട്ടറ്റം വെള്ളത്തിലൂടെ നീന്തി അവൻ ചോലയ്ക്കൽ തറവാട്ടിലെത്തി. പനി കാരണം തളർന്നു, ചുവരിൽ ചാരി ശ്വാസമെടുക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുന്ന വേണു മാഷിനെ കണ്ടപ്പോൾ അവൻ ഒട്ടും മടിച്ചില്ല. തന്റെ വയ്യാത്ത ശരീരത്തെ മറന്ന്, അത്രയും ഭാരമുള്ള മാഷിനെ അവൻ തോളിലേറ്റി! പതറുന്ന ചുവടുകളോടെ പ്രളയജലത്തിലൂടെ നടന്ന്, കിലോമീറ്ററുകൾക്കപ്പുറമുള്ള ദുരിതാശ്വാസ ക്യാമ്പിൽ അദ്ദേഹത്തെ എത്തിച്ചു. കൃത്യസമയത്ത് മെഡിക്കൽ ട്രീറ്റ്മെന്റ് കിട്ടിയതുകൊണ്ട് മാത്രം വേണു മാഷിന്റെ ജീവൻ രക്ഷപ്പെട്ടു.
വിവരമറിഞ്ഞ് ബാംഗ്ലൂരിൽ നിന്ന് അമൃത ഓടിയെത്തി. തന്റെ തിരക്കുകൾ മാറ്റിവെച്ച്, അച്ഛന് അപകടം പറ്റി എന്നറിഞ്ഞപ്പോൾ വന്നതാണ് അവൾ. ഒരാഴ്ച കടന്നു പോയി. വേണുവിന്റെ ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെട്ടപ്പോൾ അവൾ പറഞ്ഞു: "അച്ഛാ, അച്ഛൻ ഇപ്പോ ഒക്കെ ആയല്ലോ. ഞാൻ അടുത്ത ആഴ്ച ബാംഗ്ലൂരിലേക്ക് തിരികെ പോവുകയാണ്. ഓഫീസ് കാര്യങ്ങളൊക്കെ മുടങ്ങി കിടക്കുകയാ."
വേണു മാഷ് തടസ്സം പറഞ്ഞില്ല.
അവൾ തിരിച്ചുപോകാൻ പ്ലാൻ ചെയ്തതിന്റെ തലേന്ന്, മാധവിയമ്മ തറവാട്ടുവീട് വൃത്തിയാക്കാൻ വന്നു. പൂമുഖത്തെ പഴയ തേക്ക് അലമാരയുടെ മുകളിൽ നിന്ന് എന്തോ എടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ, യാദൃശ്ചികമായി അവിടെയിരുന്ന ഒരു പഴയ തുണിസഞ്ചി താഴേക്ക് വീണു.
അതിലെ കത്തുകളും ബില്ലുകളും മുറിയിൽ ചിതറിവീണു. അത് കണ്ട് അമൃത അവ പെറുക്കിയെടുക്കാൻ നിലത്തേക്ക് കുനിഞ്ഞു. അത് മുഴുവൻ വാരി ബാഗിലിടുമ്പോൾ അറിയാതെ അതിലൊന്നിൽ കണ്ണുടക്കി. അവളുടെ പേരിലെഴുതിയ ഒരു മരുന്നിൻ്റെ ബിൽ... അതിനടിയിൽ മറ്റൊന്ന്... അവൾ ബാഗിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന മുഴുവൻ വസ്തുക്കളും തിരികെ നിലത്ത് കുടഞ്ഞു. അതിൽ അവൾ കണ്ടത് പഴയ ആശുപത്രി ബില്ലുകളും, അച്ഛൻ സ്വന്തം കൈപ്പടയിൽ എഴുതിയ പഴയ ഡയറിയുമായിരുന്നു. അതിലൂടെ കണ്ണോടിച്ചപ്പോൾ അവളുടെ കണ്ണുകൾ നിറഞ്ഞുതുളുമ്പി! അതവൾക്ക് എട്ടു വയസ്സുള്ളപ്പോൾ നടന്ന ഒരു സംഭവത്തിന്റെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലായിരുന്നു! അവളെന്നോരാണ് പോയ ഒരു സംഭവം!
തുടർച്ചയായ രോഗം കാരണം അവൾ ആശുപത്രിയിലായപ്പോൾ, ഉയർന്ന ജോലി ഉപേക്ഷിച്ച്, മാസം മുഴുവൻ അരപട്ടിണി കിടന്ന്, തനിക്ക് ജീവൻ തന്ന അച്ഛൻ! അമ്മയില്ലാത്ത കുറവ് താൻ അറിയാതിരിക്കാൻ രാപകലില്ലാതെ തനിക്ക് കാവലിരുന്ന അച്ഛൻ!
ഡയറിയിലെ ഒരു താളിൽ അച്ഛൻ എഴുതിയിരുന്നു:
"അമൃതയ്ക്ക് ഇന്ന് പനി കുറവുണ്ട്. അവൾ ഉറങ്ങി. അവൾക്ക് കൊടുക്കാനുള്ള മരുന്നിന്റെ പണം തികയാത്തതുകൊണ്ട് ഇന്ന് ഞാൻ ആഹാരം കഴിച്ചില്ല. പക്ഷേ, അവൾ പുഞ്ചിരിക്കുന്നത് കാണുമ്പോൾ എനിക്ക് വിശപ്പ് തോന്നാറില്ല. അവൾ വലുതായി ഈ ലോകത്ത് ജയിക്കണം... അതിന് വേണ്ടി ഞാൻ എത്ര വേണമെങ്കിലും കഷ്ടപ്പെടും."
അവൾ അടുത്ത ഡയറിയെടുത്തു. അതിലെ ഒരു വരി അവൾ വിതുമ്പലോടെ വായിച്ചു:
"അമൃതയുടെ ചിറകുകൾക്ക് ആകാശത്തോളം ഉയരാൻ കഴിയണം. അവൾക്ക് വേണ്ടി ഞാൻ എന്തും സഹിക്കും. പക്ഷേ, അവൾ വളരുമ്പോൾ എന്നെ ഓർത്ത് അവളുടെ ചിറകുകൾ തളരരുത്..."
അമൃതയുടെ കൈകൾ വിറച്ചു. അവളുടെ നിയന്ത്രണം വിട്ടു. താൻ സ്വന്തം കരിയറും പണവും തേടി പായുമ്പോൾ, തനിക്ക് വേണ്ടി സ്വന്തം ആയുസ്സും ആരോഗ്യവും പണയം വെച്ച അച്ഛനെ അവൾ തിരിച്ചറിയുകയായിരുന്നു! ഒരു ഫോൺ കോളിൽ പോലും സുഖവിവരങ്ങൾ തിരക്കാൻ സമയം കണ്ടെത്താത്ത തന്റെ സ്വാർത്ഥതയോർത്ത് അവൾ വിങ്ങിപ്പൊട്ടി.
അമൃത അടുത്ത ദിവസം ബാംഗ്ലൂരിലേക്ക് പോയില്ല. പകരം അവൾ തന്റെ കമ്പനിയുമായി സംസാരിച്ച് ജോലി രാജിവെക്കാതെ തന്നെ ബാംഗ്ലൂരിൽ നിന്ന് നാട്ടിലേക്ക് മാറ്റം വാങ്ങി!
തറവാട്ടിലെ ഒരു മുറി അവൾ തന്റെ ഓഫീസാക്കി മാറ്റി. രാവിലെ അച്ഛന്റെ മരുന്നുകളും ആഹാരവും നേരിട്ട് കൊടുത്തു. അച്ഛന്റെ വിശ്രമവേളകളിൽ അവൾ അരികിലിരുന്നു.
വേണുവിന്റെ ജീവിതത്തിലും മാറ്റങ്ങൾ വന്നു. മകളുടെ സാന്നിധ്യം അയാൾക്ക് വലിയ ആശ്വാസമായി. ഗ്രാമത്തിലെ കുട്ടികൾക്ക് അയാൾ സൗജന്യമായി ട്യൂഷൻ എടുക്കാൻ തുടങ്ങി. ജീവന്റെ ചിത്രകലാ പഠനത്തിന്റെ ചെലവുകൾ വേണു ഏറ്റെടുത്തു.
വൈകാതെ തന്നെ, ജീവൻ വരച്ച ചിത്രങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തി വേണു എഴുതിയ 'കസ്തൂരിമാവിന്റെ തണലിൽ' എന്ന പുസ്തകം കൊച്ചിയിൽ വെച്ച് പ്രകാശനം ചെയ്തു. പുസ്തകം വൻ വിജയമായി മാറി.
എഴുത്തുകാരൻ എന്ന നിലയിൽ വേണു മാഷ് പ്രശസ്തനായതിനൊപ്പം ജീവൻ എന്ന ഗ്രാമീണ യുവാവ് ഒരു പ്രമുഖ ചിത്രകാരനായി സാഹിത്യലോകത്ത് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു!
അതേസമയം, ഗ്രാമത്തിലിരുന്ന് വർക്ക് ചെയ്തുകൊണ്ടുതന്നെ തന്റെ പുതിയ അന്താരാഷ്ട്ര ഐ.ടി പ്രോജക്ട് വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കിയ അമൃതയെ, കമ്പനി ആ വർഷത്തെ 'ബെസ്റ്റ് പെർഫോർമർ' ആയി തിരഞ്ഞെടുത്തു!
ഒരു വൈകുന്നേരം ചോലയ്ക്കൽ തറവാടിന്റെ മുറ്റത്തുള്ള കസ്തൂരിമാവിൻ ചുവട്ടിൽ എല്ലാവരും ഒത്തുകൂടി.
വേണുഗോപാൽ മാഷ് പുസ്തകത്തിന്റെ അമ്പതാം പതിപ്പിനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പിലാണ്. മാധവിയമ്മ വെച്ചുണ്ടാക്കിയ ചൂടുള്ള അടയും കാപ്പിയുമായി അമൃത വന്നു. ജീവൻ പുതിയൊരു കാൻവാസിൽ ആ മരത്തിന്റെ ചിത്രത്തിൻ്റെ ഒപ്പം ആ കുടുംബത്തെ വരയ്ക്കുന്നുണ്ടായിരുന്നു.
അമൃത അച്ഛന്റെ കൈകൾ ചേർത്തുപിടിച്ചു: "അച്ഛാ... അന്ന് ഞാൻ അച്ഛനെ തനിച്ചാക്കി പോകാൻ നോക്കിയതാണ്. എന്നോട് ക്ഷമിക്കണം. ഞാൻ ഒരു കാര്യം മനസ്സിലാക്കി. കരിയറും നേട്ടങ്ങളും വേണം, പക്ഷേ നമ്മളെ ഇവിടെ വരെ എത്തിച്ച മാതാപിതാക്കളുടെ സ്നേഹം തള്ളിപ്പറഞ്ഞിട്ടാകരുത് അത്."
വേണു മകളുടെ തലയിൽ മൃദുവായി തഴുകി.
പെട്ടെന്ന്, ആ കസ്തൂരിമാവിൽ നിന്ന് തണുത്ത ഒരു കാറ്റ് വീശിയടിച്ചു. ആ മരത്തിന്റെ ഇലകൾ അവരെ തലോടി കടന്നുപോയി.
അമൃത കണ്ണുകൾ അടച്ചു. ആ കാറ്റിന്... വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് മരിച്ചുപോയ തന്റെ അമ്മയുടെ കൈകളുടെ സ്നേഹമുള്ള തലോടൽ പോലെ അവൾക്ക് തോന്നി.
***
ഓരോ മക്കളും തിരിച്ചറിയേണ്ട വലിയൊരു സത്യമുണ്ട്. നമ്മൾ വളർന്ന് വലുതാകുമ്പോൾ നമ്മളെ തണൽ പോലെ സംരക്ഷിച്ച മാതാപിതാക്കളുടെ വാർദ്ധക്യം നമ്മൾ ചുമക്കേണ്ട ഭാരമല്ല, മറിച്ച് നമ്മുടെ നേട്ടങ്ങൾക്കിടയിലും അവർക്ക് തിരികെ നൽകേണ്ട സ്നേഹത്തിന്റെ തണലാണ്!
-ശ്രീ